Khuyến mãi là một trong những công cụ giúp doanh nghiệp thu hút khách hàng, thúc đẩy doanh số và gia tăng sức cạnh tranh trên thị trường. Tuy nhiên, trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, một số doanh nghiệp sử dụng hoạt động khuyến mãi không đúng cách, dẫn đến hành vi cạnh tranh không lành mạnh. Bài viết dưới đây, Luật Phúc Cầu sẽ giúp Quý khách hàng tìm hiểu quy định pháp luật về vấn đề này cũng như tìm hiểu có quy định nào xử phạt đối với hành vi trên không?
Căn cứ pháp lý:
- Luật Cạnh tranh năm 2018;
- Luật Thương mại năm 2005;
- Nghị định số 81/2018/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thương mại về xúc tiến thương mại;
- Nghị định số 75/2019/NĐ-CP Quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực cạnh tranh.
1. Khái niệm
Khuyến mại là hoạt động xúc tiến thương mại của thương nhân nhằm xúc tiến việc mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ bằng cách dành cho khách hàng những lợi ích nhất định.
Hành vi cạnh tranh không lành mạnh là hành vi của doanh nghiệp trái với nguyên tắc thiện chí, trung thực, tập quán thương mại và các chuẩn mực khác trong kinh doanh, gây thiệt hại hoặc có thể gây thiệt hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp khác.
Như vậy, có thể hiểu, doanh nghiệp để được tăng doanh số và đẩy nhanh việc cung ứng hàng hóa, tránh tình trạng hàng tồn kho mà sử dụng hình thức khuyến mại có tính chất muốn loại bỏ đối thủ cạnh tranh cùng mặt hàng ra khỏi thị trường, gây thiệt hại cho các doanh nghiệp cùng tham gia. Đây được xem là khuyến mãi nhằm hành vi cạnh tranh không lành mạnh.
2. Khi nào việc khuyến mại được xem là cạnh tranh không lành mạnh?
Theo Điều 100 Luật Thương mại 2005 quy định về các hành vi khuyến mại bị cấm, trong đó có hành vi khuyến mại nhằm cạnh tranh không lành mạnh.
Một số hành vi khuyến mại có thể bị xem là cạnh tranh không lành mạnh bao gồm:
3.1. Khuyến mại có yếu tố gây nhầm lẫn
– Sử dụng tên thương mại, nhãn hiệu, bao bì, hình ảnh… của doanh nghiệp khác trong chương trình khuyến mại khiến khách hàng nhầm lẫn về chủ thể cung cấp hàng hóa, dịch vụ.
– Quảng cáo sai lệch về tính năng, công dụng, xuất xứ sản phẩm trong hoạt động khuyến mại để đánh lừa người tiêu dùng.
3.2. Khuyến mại nhằm gièm pha, bôi nhọ đối thủ
Khuyến mại kèm theo so sánh sai lệch, bôi nhọ hàng hoá, dịch vụ cùng loại của đối thủ.
3.3. Khuyến mại trái quy định pháp luật
– Sử dụng những hàng hóa bị cấm, không rõ nguồn gốc, chưa được phép lưu hành làm quà tặng khuyến mại.
– Tổ chức các chương trình khuyến mại có yếu tố may rủi nhưng không đăng ký với cơ quan quản lý có thẩm quyền.
– Khuyến mại vượt mức trần khuyến mại cho phép(ví dụ: giảm giá quá 50% mà không thuộc chương trình khuyến mại tập trung được phép).
– Không công khai minh bạch nội dung khuyến mại,không thực hiện các thủ tục thông báo, đăng ký đối với những chương trình khuyến mại thuộc trường hợp phải đăng ký với cơ quan quản lý.
3.4. Khuyến mại nhằm độc chiếm thị trường, triệt tiêu đối thủ
– Bán hàng hóa dưới giá thành toàn bộ trong thời gian dài, núp bóng khuyến mại nhằm loại bỏ đối thủ cạnh tranh (hành vi bán phá giá trá hình).
– Cung cấp hàng hóa, dịch vụ miễn phí, tặng kèm liên tục mà không có giới hạn, gây bất lợi cho các doanh nghiệp cùng ngành nghề.
Những hành vi nêu trên đều nhằm mục đích chung là bán được mặt hàng, tăng doanh thu bằng cách hạ thấp uy tín của đối thủ cạnh tranh, tung hô mặt hàng của doanh nghiệp, bán hàng với giá thấp hơn thị trường nhằm thu hút khách hàng bất chính và loại bỏ doanh nghiệp cạnh tranh cùng mặt hàng ra khỏi thị trường.
3. Trách nhiệm pháp lý khi thực hiện hành vi khuyến mãi nhằm cạnh tranh không lành mạnh
Căn cứ quy định tại Điều 20 Nghị định 75/2019/NĐ-CP, doanh nghiệp thực hiện hành vi khuyến mại mang tính cạnh tranh không lành mạnh có thể bị xử phạt từ 100.000.000 đến 200.000.000 đồng. Ngoài ra, phạt gấp 2 lần mức phạt nếu hành vi trên được thực hiện trên 2 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp còn bị phạt với các hình thức bổ sung và khắc phục hậu quả như:
+ Buộc cải chỉnh công khai, thu hồi hàng hóa khuyến mại vi phạm;
+ Bồi thường thiệt hại cho doanh nghiệp bị ảnh hưởng (nếu có thiệt hại xảy ra);
+ Trong trường hợp hành vi vi phạm nghiêm trọng có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Kết luận:
Hoạt động khuyến mại là hành vi cạnh tranh hợp pháp, nhưng nếu thực hiện hành vi sai mục đích, gây ảnh hưởng đến doanh nghiệp khác thì chủ thể kinh doanh có thể chịu những hậu quả pháp lý nghiêm trọng. Do đó, khi thực hiện hoạt động khuyến mại, doanh nghiệp cần xác định rõ nhu cầu và mục đích thực hiện để tránh bị xử phạt, cũng như duy trì môi trường kinh doanh công bằng, lành mạnh.


