LOẠI HỢP ĐỒNG LAO ĐỘNG NÀO KHÔNG BẮT BUỘC THAM GIA BẢO HIỂM XÃ HỘI?

Bảo hiểm xã hội là một trong những chính sách an sinh của Nhà nước mà người sử dụng lao động và người lao động phải tham gia. Tuy nhiên, có một số trường hợp ngoại lệ mà người lao động không bắt buộc phải tham gia bảo hiểm xã hội. Bài viết dưới đây của Luật Phúc Cầu sẽ cung cấp thông tin trên cho Quý Khách hàng:

Cơ sở pháp lý:

  • Bộ luật Lao động năm 2019 – BLLĐ;
  • Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014;
  • Quyết định 595/QĐ-BHXH năm 2017 Quy trình thu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; cấp sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế do Bảo hiểm xã hội Việt Nam ban hành.

1. Loại hợp đồng nào không bắt buộc tham gia BHXH?

Theo Khoản 1 Điều 2 Luật BHXH 2014, việc đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc chỉ áp dụng đối với hợp đồng lao động sau đây:

– Hợp đồng lao động không xác định thời hạn;

– Hợp đồng lao động xác định thời hạn;

– Hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng đến dưới 03 tháng.

Như vậy, loại hợp đồng lao động có thời hạn dưới 01 tháng thì người lao động sẽ không tham gia BHXH bắt buộc.

Bên cạnh đó, những hợp đồng sau đây cũng không tham gia BHXH bắt buộc:

– Hợp đồng thử việc;

Theo Điều 24 BLLĐ cho phép người lao động và người sử dụng lao động thỏa thuận về việc làm thử. Tuy nhiên, thử việc chỉ áp dụng đối với hợp đồng lao động có thời hạn từ 01 tháng trở lên. Đồng thời, theo khoản 1 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014, việc đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc chỉ áp dụng đối với hợp đồng lao động.

Do vậy, trường hợp người lao động thử việc theo hợp đồng thử việc không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Còn đối với trường hợp các bên thỏa thuận việc thử việc trong hợp đồng lao động thì vẫn sẽ phải tham gia BHXH bắt buộc.

– Hợp đồng cộng tác viên;

Về bản chất, hợp đồng cộng tác viên chịu sự điều chỉnh của Bộ luật Dân sự và được xác định là hợp đồng dịch vụ nên các bên không phải đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

*Lưu ý: Ngoài những hợp đồng trên còn có thể có những loại hợp đồng khác cũng không tham gia BHXH. Tuy nhiên, trong bài viết này, Luật Phúc Cầu chỉ liệt kê một số loại hợp đồng đang được sử dụng phổ biến hiện nay. 

2. Không đóng BHXH, người lao động có được thay thế quyền lợi khác?

Theo quy định tại Khoản 3 Điều 168 BLLĐ 2019, đối với người lao động không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp thì người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả thêm cùng lúc với kỳ trả lương một khoản tiền cho người lao động tương đương với mức người sử dụng lao động đóng BHXH bắt buộc cho người lao động theo quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, quyền lợi trên chỉ áp dụng đối với những người lao động ký hợp đồng lao động từ đủ 01 tháng trở lên nhưng thuộc diện không phải đóng BHXH quy định tại khoản 4 Điều 4 Quyết định 595/QĐ – BHXH năm 2017, bao gồm:

  • Người giúp việc gia đình.
  • Người đang hưởng lương hưu hằng tháng.
  • Người đang hưởng trợ cấp hằng tháng sinh hoạt phí đối với cán bộ cấp xã tại Nghị định 09/1998/NĐ-CP.
  • Người đang hưởng trợ cấp mất sức lao động hằng tháng.
  • Người đang hưởng trợ cấp hằng tháng theo Quyết định 91/2000/QĐ-TTg và Quyết định 613/QĐ-TTg năm 2010.
  • Công an, bộ đội, người làm công tác cơ yếu đang hưởng trợ cấp hằng tháng theo Quyết định 142/2008/QĐ-TTg, Quyết định 38/2010/QĐ-TTg, Quyết định 53/2010/QĐ-TTgvà Quyết định 62/2011/QĐ-TTg.

3. Không thuộc trường hợp tham gia BHXH bắt buộc, người lao động có được tự nguyện đóng bảo hiểm không?

Theo khoản 4 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định:

“4. Người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên và không thuộc đối tượng quy định tại khoản 1 Điều này.

…”

Như vậy, nếu người lao động không thuộc đối tượng phải tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc thì có thể lựa chọn đóng theo diện bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Tại khoản 3 Điều 3, Điều 4 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 có quy định rõ về bảo hiểm xã hội tự nguyện là loại hình bảo hiểm xã hội do Nhà nước tổ chức mà người tham gia được lựa chọn mức đóng, phương thức đóng phù hợp với thu nhập của mình. Nhà nước có chính sách hỗ trợ tiền đóng bảo hiểm xã hội để người tham gia hưởng chế độ như hưu trí và tử tuất.

Trên đây là phần tư vấn của Luật Phúc Cầu. Trường hợp trong bản tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong bản tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề, rất mong nhận được phản ánh của quý khách tới địa chỉ pclawfirm.vn@gmail.com hoặc Tổng đài tư vấn trực tuyến 0236.777.3979. Chúng tôi sẵn sàng giải đáp.

Trân trọng./

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Zalo Chat Messenger Hotline 0236 777 3979